Reactie op 'Tragedy op a Friendship'

Geplaatst op 17 mei 2013

Reactie op 'Tragedy op a Friendship'

De première van Tragedy of a Friendship afgelopen woensdag verhitte de gemoederen van het publiek, zowel in de positieve als de negatieve zin. Naar aanleiding daarvan publiceren we volgende tekst, die motiveert waarom de Vlaamse Opera precies deze voorstelling wil programmeren.

Tragedy of a Friendship: tragedy of an opera?

De creatie Tragedy of a Friendship kadert in het Wagnerjaar 2013. Tijdens dit jubileumjaar belicht de Vlaamse Opera het werk van deze grote componist op verschillende manieren. We doen dat door het presenteren van grote operaproducties als Parsifal en volgend seizoen Tristan und Isolde, en door het debat aan te gaan over Wagners werk, niet alleen in woorden, maar vooral op de scène.

Daarom heeft de Vlaamse Opera aan Jan Fabre gevraagd een muziektheatervoorstelling te creëren over Richard Wagner. We kiezen met Fabre niet alleen voor een internationaal gewaardeerde kunstenaar, wiens werk tentoongesteld werd in de grootste musea ter wereld –waaronder het Louvre en het Kunsthistorisch Museum in Wenen –, maar ook voor één van de belangrijkste theatermakers van onze generatie. Bovendien hebben de figuur en de opera's van Wagner vanaf het begin een centrale rol gespeeld in het werk van Fabre.

Net zoals Jan Fabre in zijn werk de grenzen van de beeldende kunst en het theater aftast, heeft Richard Wagner als geen ander de grenzen afgetast van het operagenre. Hij heeft niet alleen een wezenlijke invloed uitgeoefend op de componisten die na hem zijn gekomen, maar hij heeft ook de weg geopend voor het hedendaagse muziektheater in zijn talrijke varianten. Hij heeft nagedacht over wat opera was, is en zou kunnen zijn in de toekomst, en hoe de verschillende kunsten zich tot elkaar verhouden.

De voorstelling Tragedy of a Friendship, die gepresenteerd wordt in het kader van het OPERA XXI-festival, staat in de lijn van die zoektocht naar de betekenis van opera en muziektheater. Het is een uitdaging en een noodzaak voor een operahuis als de Vlaamse Opera, dat de vinger aan de pols wil houden, om niet alleen het grote repertoire te presenteren, maar ook om in hedendaags muziektheater het genre te bevragen en te confronteren met zichzelf.

Jan Fabre, componist Moritz Eggert en schrijver Stefan Hertmans hebben niet voor een klassieke operavorm gekozen, maar voor een muziektheaterperformance waarin ze de wereld van Wagner en het genre opera bevragen. Zij hebben daarbij hun inspiratie gevonden in de centrale thema’s van Wagners opera's. Het geweld, de verdrongen lust, de onevenwichtige verhouding tussen man en vrouw, het vernietigen van de onschuld, de strijd tussen de goden, helden en mensen, maar ook de liefde, het zoeken naar verlossing, de hoop op een betere toekomst: het zijn allemaal thema’s die bij Wagner prominent aanwezig zijn.

In een hedendaagse, 21ste-eeuwse taal hebben Fabre en zijn theaterensemble krachtige, soms zeer expliciete en gewelddadige beelden, klanken en woorden met elkaar verbonden tot een eigen wereld, die de toeschouwer op een indringende manier aanspreekt. Zij hebben iconen van en over Wagner samengebracht, die kunnen ontroeren door hun poëtisch gehalte, maar ook doen afschrikken door hun intensiteit, agressie en seksueel geweld. Ze tonen van Wagners wereld zowel de verheerlijkende schoonheid als de beangstigende onderkant.

Dat een dergelijke voorstelling de gemoederen van het publiek kan bewegen, spreekt voor zich. Dat ze tot heftige reacties kan leiden, is evenmin bevreemdend. Maar deze voorstelling is in haar extreme vorm vooral een uitnodiging tot emotionele reflectie over het ons vertrouwde beeld van de kunstvorm opera, over de werken en de persoon van Wagner en, zoals alle kunst, ook over onszelf.

Voor meer informatie verwijzen we u door naar ons Warm-Up filmpje, het item op het VRT-Journaal of de reportage van Cobra.be. Daarnaast kunt u steeds meer achtergrond bekomen tijdens de inleiding, 45 minuten voor de voorstelling, en in het programmaboek, dat vooraf verkocht wordt in onze bespreekbureaus en op de avond zelf in de inkomhal.


Gerelateerde producties

  • Naar aanleiding van het Wagnerjaar 2013 vroeg de Vlaamse Opera aan Jan Fabre in dialoog te treden met zijn geliefde kunstenaar Richard Wagner. In...